จุดเริ่ม: ป่าชุมชนบ้านเขาใหญ่

รถปิคอัพสีบลอนด์เงินคันเก่าหักเลี้ยวเข้ามาหยุดหน้าบ้านชั้นเดี่ยวริมถนนหลวงบ้านนอกเลข 4107 ใน ตำบลพลวงทองคำ อำเภอบ่อทองคำ จังหวัดชลบุรี ที่โอบล้อมด้วยสวนยางพารา มิได้กลับมานานนับเป็นเวลาหลายปี แม้กระนั้นความจำของเจที่มีกับป่าชุมชนที่นี้ยังแจ้งชัด เมื่อรถยนต์เลี้ยวเข้าเขตป่าชุมชน เรื่องราวต่างๆก็พรั่ง พื้นที่นี้เป็นส่วนหนึ่งส่วนใดของป่ารักษาแห่งชาติลำคลองตะเคียนที่เมืองเอามาจัดแบ่งให้เป็นที่พักที่อาศัยแล้วก็ที่ดินสำหรับเลี้ยงชีพของอดีตกาลแนวร่วมพรรคลัทธิคอมมิวนิสต์หรือที่ถัดมาเรียกว่าผู้ร่วมปรับปรุงชาติไทย เมื่อกรมป่าไม้มีนโยบายก่อตั้งป่าชุมชนในตอนปี 2550 อบต.พลวงทองคำ ซึ่งดูแลบ้านเขาใหญ่เห็นสมควรให้กันพื้นที่รอบๆนี้เป็นป่าชุมชน รวมทั้งเจซึ่งในช่วงเวลานั้นเป็นพวกที่ประชุม อบต. ชายหนุ่มไฟแรงในวัย 30 ต้นๆรวมทั้งเป็นคนสนิทสนมของรองนายก อบต. พลวงทองคำ ก็ได้รับมอบหมายให้ทำภารกิจนี้

เจเล่าถึงประสบการณ์แรกที่เขามีต่อป่าชุมชน การตัดสินใจ “ทำก็ทำ” ขณะนั้นได้นำพาเจไปรู้จักคำใหม่ๆวิชาความรู้ใหม่ๆแล้วก็คนใหม่ๆอีกนับไม่ถ้วน เขาทำทุกๆสิ่งทุกๆอย่างตั้งแต่เดินตรวจพื้นที่ว่าที่ไหนเป็นป่า ที่ไหนเป็นที่ดินสำหรับประกอบอาชีพ สนทนาทำความเข้าใจกับราษฎร ผสานกับข้าราชการป่าดง หาพิกัดจีพีเอสเพื่อทำแผนที่ เส้นเขตป่าชุมชน ทำไป ทำความเข้าใจไป ซึ่งแน่ๆว่ามันไม่ง่ายเลยสำหรับผู้ที่เรียนหนังสือถึงชั้น เปรียญ6 และก็จบ ม.ปลายด้วยวุฒิ กรมการศึกษานอกโรงเรียน ที่จะดำเนินงานนี้ได้เสร็จ หากไม่ใช่เนื่องจากว่าความเอาจริงเอาจังรวมทั้งจิตใจนักสู้ พอกันเส้นเขตได้แล้วหลังจากนั้นก็ผสานให้ข้าราชการป่าดงรวมทั้งประชาชนมาสัมมนากัน รับทราบด้วยกันว่าที่ไหนเป็นเขตป่าชุมชนที่ไหนเป็นเขตป่ารักษา “พวกเราตกลงกับข้าราชการป่าดงว่าหากเป็นหลักที่ป่าชุมชน ห้ามจับนะ แล้วหลังจากนั้นก็บอกประชาชนว่าห้ามล่วงล้ำเพิ่มนะ จุดมุ่งหมายของพวกเราเป็น ป่าที่มันคงเหลือเท่านี้ ถึงจะฟื้นฟูให้มันกลับมาบริบูรณ์ดังเดิมมิได้ แม้กระนั้นอย่างต่ำก็ให้มันดำรงอยู่เท่านี้ ให้บุตรหลานได้มองเห็น”

แม้ว่าจะเป็น “มือใหม่” เวลานี้ แต่ว่าเจก็มีแนวทางแล้วก็แนวทางคิดของตนเองสำหรับเพื่อการกันเส้นเขตป่าชุมชนหมายถึงเขาไม่ย้ำประเด็นการกันเส้นเขตให้ได้ป่าชุมชนเป็นผืนเดียวขนาดใหญ่ ด้วยเหตุว่ามั่นใจว่าถ้าหากทำแบบนั้นจะนำมาซึ่งความไม่ลงรอยกันกับประชาชน ด้วยเหตุผลดังกล่าวถ้าเกิดพื้นที่ไหนราษฎรเริ่มต้นเป็นที่ดินในการเลี้ยงชีพแล้ว เขาจะกันออกมาจากเขตป่าชุมชนรวมทั้งตกลงกับราษฎรว่าจำเป็นต้องไม่ขยายที่ทำมาหากินเพิ่ม ป่าชุมชนบ้านเขาใหญ่ก็เลยมีลักษณะเป็นหย่อมป่า 3 หย่อมแยกจากกัน